Comhair Chreidmheasa

Tá freagracht ar an Rannóg Beartais Comhair Creidmheasa go príomha i ndáil le beartais éifeachtúla éifeachtacha a fhorbairt do chomhair chreidmheasa.

Na Príomhchuspóirí

Na Príomhchuspóirí

  • Faisnéis, comhairle agus anailís ardchaighdeáin a sholáthar faoi nithe a bhaineann leis an mbeartas maidir le comhair chreidmheasa.
  • Taighde beartais atá bainteach le comhair chreidmheasa a dhéanamh.
  • Formhaoirseacht a dhéanamh ar bheartas agus ar reachtaíocht maidir le rialáil na hearnála comhair creidmheasa agus an beartas agus an reachtaíocht sin a chur i bhfeidhm.
  • Taighde beartais atá bainteach le comhair chreidmheasa a dhéanamh.
  • Bainistíocht a dhéanamh ar fhoirceannadh Bhord Athstruchtúrúcháin na gComhar Creidmheasa (ReBo) ós rud é go bhfuil a chuspóirí curtha i gcrích aige.
  • Formhaoirseacht agus faireachán a dhéanamh, agus rúnaíocht a sholáthar, i ndáil le Coiste Comhairleach na gComhar Creidmheasa (CCCC).
  • Bainistíocht agus faireachán a dhéanamh ar Chiste na gComhar Creidmheasa agus ar thobhaigh atá bainteach le comhair chreidmheasa.
  • Cumarsáid leanúnach leis an mBanc Ceannais, le comhlachtaí a dhéanann ionadaíocht thar ceann na gcomhar creidmheasa agus le geallsealbhóirí eile comhair creidmheasa.
  • Gealltanais chuí maidir le comhair chreidmheasa a chomhlíonadh mar atá leagtha amach faoi 4.3(G) sa Chlár do Rialtas Comhpháirtíochta.
  • Formhaoirseacht a dhéanamh ar na moltaí go léir atá ann in Review of Implementation of the Recommendations in the Commission on Credit Unions Report ó CCCC.

 

Reachtaíocht

An tAcht um Chomhar Creidmheasa 1997

In Éirinn, oibríonn Comhair Chreidmheasa faoi reachtaíocht a bhaineann go sonrach le comhair chreidmheasa. Is iad na príomhmhíreanna reachtaíochta a chlúdaíonn comhair chreidmheasa an tAcht um Chomhar Creidmheasa 1997, arna leasú, agus an tAcht um Chomhar Creidmheasa agus Comhoibriú le Rialálaithe Coigríche 2012, agus tugtar na hAchtanna um Chomhar Creidmheasa 1997 go 2012 mar chomhlua ar na hAchtanna sin.

Leis an Acht um Chomhair Chreidmheasa 1997 bunaíodh Cláraitheoir na gComhar Creidmheasa rinneadh maolú leis ar na sainmhínithe ar ghnáthbhannaí, méadaíodh fad agus méid na gcoigilteas agus na n-iasachtaí a bhí ceadaithe, agus, ina theannta sin, tugadh cead do chomhair chreidmheasa seirbhísí breise a sholáthar.

An tAcht um Chomhar Creidmheasa agus Comhoibriú le Rialálaithe Coigríche 2012

Tar éis Tuarascáil an Choimisiúin um Chomhair Chreidmheasa a fhoilsiú, achtaíodh an tAcht um Chomhar Creidmheasa agus Comhoibriú le Rialálaithe Coigríche 2012. Le hAcht 2012, déantar os cionn 60 ceann de na moltaí a rinne an Coimisiún um Chomhair Chreidmheasa a chur i bhfeidhm thar raon réimsí lena n-áirítear an méid seo a leanas:

  • Rialáil Stuamachta – lena n-áirítear cúlchistí, leachtacht, iasachtú, coigiltis agus infheistíochtaí.
  • Rialachas – lena n-áirítear ról an Bhoird, an Chathaoirligh agus an Bhainisteora.
  • Athstruchtúrú – tá foráil ann maidir le próiseas ar dá réir a dhéanfar cónascadh agus aistriú ar bhonn deonach, dreasachtaithe agus am-theoranta agus faoi fhormhaoirseacht arna déanamh ag an mBord Athstruchtúrúcháin, ReBo.
  • Cobhsú – tacaíocht airgeadais a sholáthar do chomhair chreidmheasa a bhí inmharthana ach a bhí tearc-chaipitlithe.

Staid Airgeadais

Amhail ar an 31 Márta 2017, bhí 280 comhar creidmheasa cláraithe ann (gan 25 chomhar creidmheasa neamhghníomhacha a bhí ag feitheamh ar dhíchlárú a áireamh) agus sócmhainní tuairim is €16.2 billiún agus ballraíocht thart ar 3.1 milliún acu. Tá sócmhainní ar mó a méid ná €100m ag 52 chomhar creidmheasa agus is ionann a gcuid sócmhainní agus 54% de shócmhainní na hearnála. Tá comhair chreidmheasa an-leachtach agus tá meán-chóimheas leachtachta 37% acu, chomh maith le meán-chúlchiste rialála 16%. Is é atá sna meánriaráistí anois ná 8.9%. De réir mar is amhlaidh i gcás an chuid is mó d’institiúidí airgeadais sna cúinsí íseal-úis atá ann faoi láthair, ní mór do chomhair chreidmheasa méadú a dhéanamh ar an iasachtú lena ngabhann meán-chóimheas iasachtaí/sócmhainní 26.86%. Chun cairt ina bhfuil achoimre airgeadais ar chomhair chreidmheasa a fheiceáil cliceáil anseo.

Faisnéis Ghinearálta

Comhair Chreidmheasa agus Geilleagar na hÉireann

  • Maidir leis an líon ball i gcomhair chreidmheasa i dtíortha éagsúla ar fud an domhain, tá Éire i measc na dtíortha is airde ballraíocht.
  • Fostaíonn earnáil na gcomhar creidmheasa líon mór daoine agus tá 3,500 fostaí inti rud a fhágann go bhfuil an earnáil ar cheann de na 5 fhostóir seirbhísí airgeadais sa Stát ar mó a líon fostaithe ná líon fostaithe aon fhostóra eile.
  • Tá éiteas oibre deonaí ag comhair chreidmheasa, chomh maith lena bheith dírithe ar phobail, agus tá 9,200 oibrí deonach ann san earnáil.
  • Sa bhliain 2016 arís, rangaíodh comhair chreidmheasa mar Uimhir 1 i dtaca le Feabhas an Eispéiris Custaiméara.

Geallsealbhóirí na gComhar Creidmheasa

  • I bPoblacht na hÉireann, fónann 280 comhar creidmheasa cláraithe do riachtanais 3.1 milliún ball.
  • Is é atá i Ról an Aire Airgeadais ná a chinntiú go bhfuil creat dlí cuí ann do chomhair chreidmheasa.
  • Is é Cláraitheoir na gComhar Creidmheasa sa Bhanc Ceannais an rialálaí neamhspleách do chomhair chreidmheasa in Éirinn.
  • Is iad seo a leanas na príomhchomhlachtaí ionadaitheacha:
    • ILCU– tá 381 chomhar creidmheasa cleamhnaithe le Conradh na hÉireann de Chomhair Chreidmheasa i bPoblacht na hÉireann agus i dTuaisceart Éireann.
    • CUDA – feidhmíonn an Cumann Forbartha Comhar Creidmheasa thar ceann 11 chomhar creidmheasa agus, ina theannta sin, soláthraíonn sé ballraíocht chleamhnachta do roinnt comhar creidmheasa breise.
    • CUMA– feidhmíonn Cumann Bhainisteoirí na gComhar Creidmheasa thar ceann bainisteoirí comhair creidmheasa in Éirinn.
    • NSF – tugann an Fóram Náisiúnta Maoirseoirí tacaíocht do choistí formhaoirseachta boird i bPoblacht na hÉireann agus do choistí maoirseachta i dTuaisceart Éireann.
  • CCCC – is comhlacht reachtúil é Coiste Comhairleach na gComhar Creidmheasa agus tugann sé comhairle don Aire Airgeadais maidir le nithe a bhaineann le comhair chreidmheasa.
  • Bunaíodh Bord Athstruchtúrúcháin na gComhar Creidmheasa (ReBo) chun cónascadh comhar creidmheasa a éascú agus chun tacaíocht a thabhairt ina leith sin.

An Coimisiún um Chomhair Chreidmheasa

  • Sa bhliain 2011, bhunaigh an Rialtas an Coimisiún um Chomhair Chreidmheasa chun athbhreithniú a dhéanamh ar thodhchaí earnáil na gcomhar creidmheasa.
  • Thíolaic an Coimisiún a Thuarascáil chríochnaitheach don Aire Airgeadais i Márta 2012.
  • Rinneadh moltaí chun creat rialála na gcomhar creidmheasa a neartú agus chun foráil a dhéanamh maidir le rialachas agus rialáil níos éifeachtaí.
  • Tháinig baill an Choimisiúin um Chomhair Chreidmheasa ó ghrúpaí geallsealbhóirí comhair creidmheasa éagsúla agus áiríodh iad seo a leanas ina measc:
    • an Roinn Airgeadais
    • Clárlann na gComhar Creidmheasa
    • Conradh na hÉireann de Chomhair Chreidmheasa (ILCU)
    • an Cumann Forbartha Comhar Creidmheasa (CUDA)
    • Cumann Bhainisteoirí na gComhar Creidmheasa (CUMA)
  • Chomhaontaigh baill uile an Choimisiúin an Tuarascáil thar thréimhse naoi mí.
  • Leis an Acht um Chomhar Creidmheasa agus Comhoibriú le Rialálaithe Coigríche 2012, déantar os cionn 60 ceann de na moltaí a rinneadh i dTuarascáil an Choimisiúin a chur i bhfeidhm.

Coiste Comhairleach na gComhar Creidmheasa (CCCC)

  • Is é atá in CCCC ná coiste a bunaíodh faoi alt 180 den Acht um Chomhar Creidmheasa 1997.
  • Bunaíodh CCCC reatha i Meán Fómhair 2014 agus cuimsíonn sé triúr ball:
    • Donal McKillop, Cathaoirleach, Ollamh le Seirbhísí Airgeadais i Scoil na Bainistíochta in Ollscoil na Banríona;
    • Denise O’Connell, Comhpháirtí, Seirbhísí Iniúchóireachta agus Deimhnithe – Grant Thornton; agus
    • Seosamh Ó Tuathail, iar-Sheanadóir. D’fhóin sé roimhe seo mar Ard-Rúnaí INTO agus mar Uachtarán ICTU.
  • Tagann CCCC le chéile sa Roinn ar bhonn míosúil agus cuireann an Roinn rúnaíocht ar fáil. Tugann sé cuireadh go tráthrialta do gheallsealbhóirí comhair creidmheasa teacht chuig cruinnithe chun a dtuairimí a thabhairt faoi ábhair éagsúla.
  • Tá roinnt páipéar taighde ullmhaithe ag CCCC lena n-áirítear A Survey of Irish Credit Unionsagus Viability and Irish Credit Unions.
  • Rinne CCCC a thuarascáil dar teideal Review of Implementation of the Recommendations in the Commission on Credit Unions Report a thíolacadh don Aire ar an 29 Meitheamh 2016. Foilsíodh an Tuarascáil ar láithreán gréasáin na Roinne ar an 5 Iúil 2016.

 

Baill CCCC

 

Donal McKillop – Cathaoirleach CCCC 

 

 

  • Tá Donal ina Ollamh le Seirbhísí Airgeadais i Scoil na Bainistíochta in Ollscoil na Banríona.
  • Le ceithre bliana anuas, tá taighde coimisiúnaithe maidir le comharchumainn airgeadais curtha i gcrích ag Donal thar ceann Acadamh Ríoga na hÉireann (scrúdú ar éifeachtúlacht agus ar fheidhmíocht chomhair chreidmheasa na hÉireann); thar ceann an Joseph Rowntree Foundation (anailís i dtaobh conas comhair chreidmheasa níos fearr a bhunú sa Ríocht Aontaithe) agus thar ceann Fheidhmeannacht na hAlban (comharchumainn airgeadais in Albain). Ina theannta sin, tá obair déanta aige ar straitéisí éagsúlúcháin chomhair chreidmheasa na Stát Aontaithe agus ar an ról atá ag an teicneolaíocht in iompraíocht cónasctha agus fála na gcomhar creidmheasa sna Stáit Aontaithe, ar obair í sin a tíolacadh do Bhord an Federal Deposit Insurance Corporation in Washington DC.
  • Faoi láthair, tá Donal ina chomhairleoir ar Athchóiriú Leasa in Oifig an Chéad Aire agus an Leas-Chéad Aire (Tuaisceart Éireann) agus ina bhall de Choiste Taighde Chomhlachas Eorpach na gComharbhanc. Chomh maith leis sin, ba é Cathaoirleach Choimisiún an Rialtais um Chomhair Chreidmheasa é (Éire 2011-2012).

 

Denise O’Connell

  • Tá Denise ina Comhpháirtí de chuid Grant Thornton agus is comhalta í de chuid Institiúid na gCuntasóirí Cairte in Éirinn (FCA), rinne sí a cuid staidéar fochéime in Ollscoil na hÉireann, Gaillimh, agus bronnadh céim Baitsiléara Tráchtála (Bcomm) uirthi.   Tá eolas forleathan aici ar oibríochtaí comhair creidmheasa agus, laistigh de Grant Thornton, tá freagracht uirthi i ndáil le bainistiú tascanna iniúchta agus comhairleacha i ndáil le réimse na gcomhar creidmheasa. De bhreis air sin, tá obair déanta aici ar roinnt tascanna cigireachta ó Chláraitheoir na gComhar Creidmheasa faoi Alt 90/91 den Acht um Chomhar Creidmheasa 1997 (arna leasú).  Ina theannta sin, tá taithí mór ag Denise ar an earnáil idirnáisiúnta comhair creidmheasa mar thoradh ar sheal oibre a chaitheamh i mballghnólacht Ceanadach sa bhliain 2007.

 

Seosamh Ó Tuathail

  • Múinteoireacht is gairm do Sheosamh agus bhí sé ina Sheanadóir Neamhspleách tofa i Seanad Éireann sa tréimhse 1987-2011.  Bhí sé ina Ard-Rúnaí ar Chumann Múinteoirí Éireann sa tréimhse 1990-2002 agus ina Uachtarán ar Chomhdháil na gCeardchumann sa bhliain 2000.  Áirítear an méid seo a leanas sa taithí atá aige: Cathaoirleach ar an nGrúpa Athbhreithnithe Iniúchta sa bhliain 2001, Bord Údarás Maoirseachta Iniúchóireachta agus Cuntasaíochta na hÉireann 2003-2013, Leas-Chathaoirleach an Bhoird Measúnaithe Díobhálacha Pearsanta (PIAB) 2004-2014, OECD, Coiste Comhairleach na gCeardchumann (TUAC), Comhalta de Choimisiún tionscanta Theach Laighean 2004-2007, Comhchoiste an Oireachtais um Airgeadas & an tSeirbhís Phoiblí 1997-2007, Comhchoiste an Oireachtais um Fhuinneamh & Cumarsáid 2007-2011, ball de Choimisiún an Rialtais um Chomhair Chreidmheasa 2011-2012, agus, faoi láthair, ón mbliain 2012, tá sé ina bhall de Bhord Athstruchtúrúcháin na gComhar Creidmheasa.

 

Grúpa Forfheidhmithe Thuarascáil CCCC

B’ionann foilsiú Thuarascáil CCCC i mí Iúil 2016 agus tosach próisis. Ó Mheán Fómhair 2016 ar aghaidh, lean CCCC de bheith ag obair leis an Roinn chun ceapadh plean chomhtháite forfheidhmiúcháin a chumasú. Baineann moltaí atá ann sa tuarascáil le rialáil chisealaithe, le hAlt 35, le comhairliúchán agus le rannpháirteachas leis an mBanc Ceannais, le rialachas, le hathstruchtúrú, le forbairt de réir múnla gnó, agus le hábhair ilghnéitheacha lena n-áirítear an gnáthbhanna, ráta úis iasachtaí comhair creidmheasa agus nithe a bhaineann le vótáil.

Cuimsíonn an Grúpa Forfheidhmithe ball amháin an ceann ó ILCU, ó CUDA, ó CUMA, ó NSF, ó CCCC agus ón mBanc Ceannais agus is é an Roinn atá i gceannas air. Tá an grúpa forfheidhmithe ag teacht le chéile ar bhonn míosúil ó mhí Feabhra 2017. Tá sé beartaithe go dtabharfar aghaidh ar gach moladh de chuid CCCC ar leithligh óna chéile d’fhonn cur i bhfeidhm a dhéanamh ag an am cuí. Leanfar de chruinnithe a sheoladh ar bhonn míosúil. Mairfidh téarma an Ghrúpa Forfheidhmithe bliain amháin agus féadfar an téarma sin a fhadú de rogha an Aire Airgeadais.

 

Bord Athstruchtúrúcháin na gComhar Creidmheasa (ReBo)

De réir mar a mhol an Coimisiún um Chomhair Chreidmheasa, rinneadh Bord Athstruchtúrúcháin na gComhar Creidmheasa – ReBo a bhunú ar an 1 Eanáir 2013 faoi Chuid 3 d’Acht 2012 chun formhaoirseacht a dhéanamh ar chlár athstruchtúrúcháin, agus an clár sin a éascú, ar mhodh deonach, dreasachtaithe agus am-theoranta. Faoin bpróiseas athstruchtúrúcháin, tugadh maoiniúchán do chomhair chreidmheasa a bhí ceadaithe ag ReBo lena n-athstruchtúrú – ar mhodh cónascadh nó aistriú – i gcás ina raibh gá leis sin chun a chinntiú go mbeadh dóthain caipitil acu agus chun a gcuid córas a uasghrádú, agus bhí an maoiniúchán sin faoi réir coinníollacha sonracha. Bhí an Coimisiún ar an eolas nach n-oirfeadh athstruchtúrú do gach comhar creidmheasa ós rud é go mbeadh roinnt comhar creidmheasa in ann leanúint de bheith ag oibriú go rathúil ar bhonn neamhspleách dá mba mhian leo déanamh amhlaidh, ar choinníoll go mbeadh múnla inmharthana gnó acu a d’fhéadfadh ceanglais rialála a chomhlíonadh. Ba é an 31 Márta an dáta deiridh a nglacfadh ReBo le haon tograí eile ó chomhair chreidmheasa maidir le hathstruchtúrú. Tá ReBo tar éis athstruchtúrú comhar creidmheasa, ar bhonn deonach, dreasachtaithe agus am-theoranta, a éascú, agus rinne sé formhaoirseacht ar athstruchtúrú den sórt sin, agus chuir sé a chuid feidhmeanna maidir le hathstruchtúrú i gcrích faoin 31 Márta 2017. Cliceáil Líon na gComhar Creidmheasa chun cairt ina bhfuil líon na gcomhar creidmheasa le deich mbliana anuas a fheiceáil.

Faoin am a scoir ReBo dá chuid oibríochtaí ar an 31 Márta 2017, bhí ReBo tar éis tacaíocht a thabhairt do 117 dtionscadal cumaisc san iomlán a raibh 212 chomhar creidmheasa i gceist leo. Maidir leis an 117 dtionscadal cumaisc sin, bhí cumasc curtha i gcrích ag 82 cheann díobh agus bhí 156 chomhar creidmheasa ar leithligh i gceist leis na cumaisc sin.

Léirigh athbhreithniú deiridh alt 43 ar obair ReBo go bhfuil a chuid feidhmeanna faoi Chuid 3 d’Acht 2012 curtha i gcrích ag ReBo agus d’aontaigh an tAire ReBo a dhíscaoileadh. Bhí sé beartaithe go ndéanfaí ReBo a dhíscaoileadh le hOrdú mar atá leagtha amach in alt 43 d’Acht 2012. Ach, tar éis plé dlíthiúil a dhéanamh le hOifig an Ard-Aighne, cuireadh in iúl dúinn gurbh é a bheadh sa bhealach is fearr chun ReBo a dhíscaoileadh ná trí reachtaíocht phríomha a rith d’fhonn a chinntiú go leanfadh ailt áirithe de Chuid 3 d’Acht 2012 d’fheidhm a bheith acu. Tá Mírchinn an Bhille dréachtaithe ach ní féidir dáta críochnaitheach díscaoilte a chinneadh faoi láthair. Tháinig deireadh le conarthaí na beirte foirne de chuid ReBo a bhí fágtha ar an 31 Iúil 2017 agus ghlac an tAire le héirí as oifig an Bhoird ar an 31 Iúil 2017. Fad a bheifear ag feitheamh ar fhoirceannadh ReBo, cheadaigh an tAire ceapadh beirt oifigeach de chuid na Roinne chuig Bord ReBo ón 1 Lúnasa 2017 chun bainistíocht a dhéanamh ar chúrsaí i rith na tréimhse suas go dtí an foirceannadh.

Le linn plean díscaoilte ReBo a cheapadh, cuireadh san áireamh aistriú rianúil na sonraí go léir ó ReBo go dtí an Roinn, cur i bhfeidhm agus bailiú Thobhach ReBo 2017, Iniúchadh an Ard-Reachtaire Cuntas agus Ciste, soláthar ráiteas bliantúil pinsin na foirne, agus bearta foghabhálacha eile.

Ós rud é go bhfuil a chuid feidhmeanna athstruchtúrúcháin curtha i gcrích ag ReBo, táthar tar éis aon tionscadail nach bhfuil críochnaithe a aistriú chuig an mBanc Ceannais. De bhreis ar na tionscadail sin, tá 13 thionscadal nua athstruchtúrúcháin curtha do díreach faoi bhráid an Bhainc Ceannais, rud a léiríonn go bhfuil athstruchtúrú earnáil na gcomhar creidmheasa ar siúl fós tar éis ré ReBo.

 

Is ceart aon cheisteanna faoi Bhord Athstruchtúrúcháin na gComhar Creidmheasa – ReBo a chur chuig:

An Roinn Airgeadais

An Rannán Comhairleach Scairshealbhaíochta agus Airgeadais

7-9 Rae Mhuirfean

Baile Átha Cliath 2

 

Foilseacháin:

 

Lúnasa 2017 – Credit Union Slide Deck

Iúil 2017 – ReBo Final Report 2017 – Restructuring of the Credit Union Sector in Ireland

Meitheamh 2017 – ReBo Final Section 43 Review

Meitheamh 2016 – Review of Implementation of the Recommendations in the Commission on Credit Unions

Aibreán 2016 – CUAC Research ‘A Survey Of Irish Credit Unions’

Eanáir 2016 – CUAC Research ‘Viability And Irish Credit Unions’

Márta 2012 – Tuarascáil an Choimisiúin um Chomhair Chreidmheasa